GłównaWarzywa na działceKopać, nie kopać

Uprawa warzyw

Lubczyk

Lubczyk - często kojarzy się wyłącznie z rosołem. Można go jednak dodawać i do kartoflanki, zupy pomidorowej oraz jarzynowej. Świeże listki dodajemy do białych sosów, jako zieleninę do sałat i gotowanego bobu. Suszonymi listkami lub korzeniem przyprawiamy ciemne sosy, duszone mięsa i warzywa oraz potrawy z ryb. Lubczykiem naciera się drób przed pieczeniem.

Kędzierzawość

Chorobę tę powoduje grzyb porażający liście, rzadziej kwiaty i owoce. Najbardziej charakterystyczne i widoczne są objawy na liściach, które są porażone już w najwcześniejszych fazach rozwojowych. Porażone liście są silnie zdeformowane, zgrubiałe i kruche. Przybierają początkowo żółte, później karminowe i wreszcie brunatne zabarwienie. Pod koniec czerwca większość porażonych liści opada.
W przypadku bardzo silnego porażenia liści brzoskwiń, co obserwujemy w ostatnich kilku latach, należy przeprowadzić dwa opryskiwania. Pierwsze jesienią po opadnięciu liści - w pierwszych dniach listopada, drugie wiosną w fazie nabrzmiewania pąków (w temperaturze powyżej 6°C). Należy zastosować Miedzian 50 WP lub Syllit 65 WR. Opryskiwanie musi być bardzo dokładne i obfite, ponieważ na korze pędów i łuskach pąków zimują zarodniki grzyba.

Kopać, nie kopać

  • niedziela, 06 listopad 2016 05:04
  • Tekst:  "Działkowiec"

Uprawa grządek należy do najważniejszych zabiegów służących utrzymaniu i poprawie żyzności gleby w każdym ogrodzie.

Jednym z podstawowych zabiegów uprawowych jest jesienne głębokie przekopywanie gleby, którego zadaniem jest stworzenie korzystnych warunków dla wzrostu roślin. Zgodnie z polskim ko- kodeksem Dobrej Praktyki Rolniczej zabiegi uprawowe powinny być wykonywane „tak często jak to konieczne i tak rzadko jak tylko możliwe. Uprawa gleby z jednej strony służy zwiększeniu jej urodzajności i z drugiej zaś stanowi ingerencję w środowisko glebowe i niszczy strukturę warstwy powierzchniowej. Należy zatem rozważyć wszystkie za i przeciw i zastanowić się, kiedy przekopywanie działki jest rzeczywiście konieczne, a kiedy można z niego zrezygnować.

Kiedy zalecać
Przedzimowe przekopanie gleby i pozostawienie jej w ostrej skibie uzasadnione jest na glebach ciężkich, zlewnych oraz w nowo zakładanych ogrodach.

Kiedy nie przekopywać
W agrotechnice gleb lekkich zalecane jest ograniczanie intensywności uprawy, aby ich nadmiernie nie wysuszać i nie rozpylać oraz nie zubożać z i tak występującej w niewielkiej ilości próchnicy. Dlatego korzystniej będzie pozostawić miejsca nieprzekopane.

Podobnie na dziatkach narażonych na nasilone działanie procesów erozji wodnej (np. na stoku) lepiej jest nie przekopywać gleby, a zastosować zabiegi chroniące przed spływami powierzchniowymi.

Celowość przekopywania rozważyć należy również na grządkach, które już wcześniej zostały spulchnione (np. po zbiorze warzyw korzeniowych). Ważne są warunki pogodowe. Najważniejsze znaczenie ma stan wilgotnościowy gleby.

Ochrona gleby nieuprawianej
Zaniechanie wykonania głębokiej uprawy przedzimowej nie upoważnia nas do pozostawienia gleby bez żadnej ochrony. Okres odsłonięcia gleby powinien być możliwie najkrótszy. Najlepszym rozwiązaniem jest pozostawienie na czas zimy okrywy roślinnej w postaci ozimych roślin poplonowych uprawianych w celu przekopania wiosną przyszłego roku (lub poplonowych roślin jarych, przemarzających zimą, które tworzą naturalną ściółkę, tzw. mulcz). Wzbogacą one glebę w bezcenną próchnicę, poprawią jej strukturę, będą chronić przed erozją i użyźniają glebę bez jej przekopywania. Gleba nadmiernie wilgotna maże się, natomiast zbyt przesuszona w wyniku uprawy tworzy twarde, trudne do rozbicia bryły. Jeżeli jesień jest zbyt sucha lub deszczowa, lepiej rezygnować z kopania grządek.

Zalety głębokiego przekopywania gleby
Głębokie przekopywanie grządek jesienią jest zabiegiem tradycyjnie wykonywanym w miejscach nieobsadzonych roślinami wieloletnimi. Głównym celem jest spulchnienie gleby na większą niż przy pozostałych uprawkach głębokość. Przez cały okres wegetacji gleba samoistnie osiada, a najdrobniejsze frakcje (koloidy glebowe) ulegają przemieszczeniu do warstw głębszych. W glebie ugniecionej zmniejsza się średnica przestworów, znikają pory największe, wypełnione powietrzem. Zatem głębokie przekopanie i odwrócenie gleby prowadzi do jej rozluźnienia i napowietrzenia, a także wydobywa na wierzch koloidy glebowe. Pozostawienie na okres zimowy gleby w ostrej skibie pozwala na pełne wykorzystanie strukturotwórczego działania mrozu.
Na niewyrównanej powierzchni gromadzi się również duża ilość wody pochodzącej z opadów deszczu i śniegu, która będzie stanowić zapas dla roślin wiosną w krytycznym dla nich okresie kiełkowania i wschodów. Pozwala na przykrycie resztek pozbiorczych, wymieszanie nawozów organicznych i mineralnych oraz wpływa korzystnie na stan fitosanitarny, zwiększając śmiertelność zimujących w niej szkodników.

Wady głębokiej uprawy jesiennej
Głębokie przekopywanie zagonów przyspiesza mineralizację substancji organicznej, w tym próchnicy, o której obfitość należy systematycznie zabiegać. Przyczynia się również do zniszczenia struktury gleby, mimo że w perspektywie prowadzi się do jej poprawy. Paradoks ten należy tłumaczyć tym, że każda uprawka rozkrusza glebę i niszczy cenne agregaty. Natomiast głęboko przekopana gleba zyskuje dobrą strukturę dopiero zimą, dzięki ciągłemu zamarzaniu i rozmarzaniu zawartej w niej wody. Do tworzenia trwałej struktury gruzełkowatej konieczna jest zawartość próchnicy, koloidów glebowych oraz jonów wapnia i magnezu stanowiących lepiszcze gruzełków.
Zakłóca także ukształtowaną przez cały sezon równowagę biologiczną pomiędzy mikroorganizmami glebowymi. Organizmy tlenowe umieszczone zostają głębiej, przez co mają mniej potrzebnego im do życia tlenu, zaś beztlenowe wędrują bliżej powierzchni. Głębokie kopanie jest wysoce pracochłonne i ciężkie.

Dr inż. Ewa Ferens –„ Działkowiec”