Uprawa warzyw

Lubczyk

Lubczyk - często kojarzy się wyłącznie z rosołem. Można go jednak dodawać i do kartoflanki, zupy pomidorowej oraz jarzynowej. Świeże listki dodajemy do białych sosów, jako zieleninę do sałat i gotowanego bobu. Suszonymi listkami lub korzeniem przyprawiamy ciemne sosy, duszone mięsa i warzywa oraz potrawy z ryb. Lubczykiem naciera się drób przed pieczeniem.

Kędzierzawość

Chorobę tę powoduje grzyb porażający liście, rzadziej kwiaty i owoce. Najbardziej charakterystyczne i widoczne są objawy na liściach, które są porażone już w najwcześniejszych fazach rozwojowych. Porażone liście są silnie zdeformowane, zgrubiałe i kruche. Przybierają początkowo żółte, później karminowe i wreszcie brunatne zabarwienie. Pod koniec czerwca większość porażonych liści opada.
W przypadku bardzo silnego porażenia liści brzoskwiń, co obserwujemy w ostatnich kilku latach, należy przeprowadzić dwa opryskiwania. Pierwsze jesienią po opadnięciu liści - w pierwszych dniach listopada, drugie wiosną w fazie nabrzmiewania pąków (w temperaturze powyżej 6°C). Należy zastosować Miedzian 50 WP lub Syllit 65 WR. Opryskiwanie musi być bardzo dokładne i obfite, ponieważ na korze pędów i łuskach pąków zimują zarodniki grzyba.

Fenkuł

  • czwartek, 18 sierpień 2016 16:44
  • Tekst:  "Działkowiec"

Warzywo mało znane w Polsce. Fentali (koper wioski, koper słodki) - warzywo z rodziny selerowatych, tak jak marchew, pietruszka, seler, koper ogrodowy. Pochodzi z klimatu śródziemnomorskiego. W Polsce koper włoski jest mało popularnym warzywem. W naszym klimacie jest rośliną dwuletnią, kwitnie od lipca do września. Ma długie, delikatne i pierzaste liście podobne do kopru ogrodowego, które można stosować do dekoracji potraw lub jako przyprawę, nadającą im silny anyżkowy zapach.
Częścią jadalną są mięsiste, zgrubiałe i spłaszczone ogonki liściowe - bulwy. Bulwy fenkułu spożywa się na surowo jako składnik sałatek, duszony z innymi warzywami, gotowany, zapiekany, grillowany, można nawet sporządzać z niego konfitury. Obróbka cieplna powoduje zanik charakterystycznego anyżowego aromatu, zawartego w olejkach eterycznych.

Zawiera dużo witamin: C, B1; B2, B9 (kwas foliowy), PP, sole mineralne magnezu, potasu i żelaza, znaczną ilość błonnika oraz olejki eteryczne.

Ze względu na niską kaloryczność, jest polecany w dietach odchudzających. Fenkuł oprócz zalet smakowych dobrze wpływa na trawienie, pobudza pracę żołądka i jelit, obniża ciśnienie krwi i poziom cholesterolu, korzystnie wpływa na system nerwowy.

Nasiona kopru włoskiego wykorzystywane są jako surowiec zielarski. Zawierają olejki, flawonoidy i związki białkowe, które są wykorzystywane do wyrobu naparów o działaniu wiatropędnym, rozkurczowym, przeciwkaszlowym oraz pobudzającym wydzielanie żółci i soku żołądkowego. Nasiona dodawane są do marynat, zwłaszcza ogórków, do sosów, zup, ryb i mięs.

Stanowisko pod uprawę kopru włoskiego powinno być mocno nasłonecznione i zaciszne. Najlepiej rośnie na glebie próchnicznej, lekko zasadowej utrzymującej wilgoć.
Fenkuł uprawia się w gruncie najczęściej jako roślinę poplonową na zbiór letni lub jesienny. Wysiew nasion bezpośrednio do gruntu od połowy czerwca do połowy lipca lub z rozsady (4
- 5 tygodniowa) wysadza się do końca lipca. Przez cały okres uprawy należy obficie podlewać aby rośliny nie zakwitły przedwcześnie. Aby bulwy kopru były delikatniejsze i miały więcej cukrów stosuje się bielenie. Wówczas, gdy liście zaczynają grubieć u nasady usypuje się wokół roślin kopczyk ziemi.

Zbiór przeprowadza się po 2 miesiącach od posadzenia rozsady lub 3 od wysiewu nasion, gdy zgrubienie osiągnie średnicę 10 cm. Po zbiorze można je przechowywać przez kilka tygodni w wilgotnym pomieszczeniu, np. piwnicy, w piasku. Świeże bulwy fenkułu dobrze przechowują się w lodówce nawet do dwóch tygodni, natomiast w temperaturze pokojowej drewnieją.
Odmiany kopru włoskiego różnią się długością okresu wegetacji i przydatnością do uprawy w różnym terminie, np. Amigo F1 nadaje się do uprawy całorocznej (wysiew do skrzynek od marca, wysadzanie do gruntu od maja do sierpnia). W uprawie znajdują się odmiany: Argo, Goal F1; Rudy F1; Zefa i Fino.

Dobrze rośnie w uprawie współrzędnej z roszponką, endywią i cykorią sałatową. Fenkuł można wykorzystywać w ogrodzie jako roślinę ozdobną o oryginalnym i dekoracyjnym pokroju, np. odmiana „Purpurascens” o drobnych, delikatnych liściach, czerwonobrązowej barwy.

Fenkuł nadaje się do uprawy w donicach na balkonie, tarasie lub parapecie okiennym. Minimalna wielkość pojemnika: średnica 25 cm, wysokość 30 cm.

Przepisy na dania z fenkułu

Sałatka z fenkułu i ogórka:
1 bulwa fenkułu, 1/2 kg ogórków, 6 łyżek octu winnego, 2 cebule szalotki, koperek, 1-2 łyżki oleju, 1 łyżka cukru, sól do smaku.
Sposób przygotowania:
Posiekać fenkuł, pokroić ogórek w kostkę, cebulę i koperek posiekać. Przełożyć do miski i dodać pozostałe składniki, dokładnie wymieszać. Odstawić na 15 minut do lodówki.

Fenkuł w cieście naleśnikowym
szklanka mąki, woda, 1 lub 2 jajka, sól, kilka bulw fenkułu, olej do smażenia.
Sposób przygotowania:
Bulwy fenkułu zagotować w osolonej wodzie do miękkości, osaczyć na sicie. Z mąki, wody i jajek przygotować, lekko osolone ciasto o konsystencji gęstej śmietany. Bulwy fenkułu pokroić w plastry, moczyć w cieście i smażyć w oleju na złoto rumiany kolor. Można dodawać różne sosy, np. czosnkowy.

Zupa z fenkułu
1 litr wywaru z jarzyn, 1 litr mleka lub jogurtu naturalnego, 1-2 łyżki masła, 4 bulwy fenkułu, 2 żółtka, 1/2 szklanki śmietany, por, 2-3 liście laurowe, 2-3 ziarna ziela angielskiego.
Sposób przygotowania:
Podsmażyć na maśle pokrojone w plastry por i bulwy fenkułu, dodać wywar i dusić do miękkości. Następnie dodać mleko, liście laurowe i ziele angielskie (jeżeli zupa ma być kwaskowa, dodać jogurt i kwaśną śmietanę), doprawić solą i pieprzem, gotować jeszcze 5-10 min. Wyjąć liście laurowe i zupę zmiksować na gładką masę i ponownie zagotować. Następnie do zupy wlać powoli żółtka, rozprowadzone w śmietanie i kilku łyżkach gorącej zupy. Garnek zdjąć z ognia, aby zupa nie zważyła się.

Artykuły powiązane

  • Papryka w ośmiu krokach
    Warzywo to nie ma u nas tak długiej tradycji uprawy jak inne, dawno znane gatunki. Dlatego warto wiedzieć co robić, aby uzyskać jego dobre plony.
    Czytaj dalej...
  • Posiejmy bób
    Najodpowiedniejsze są gleby cięższe - mady, czarne ziemie, a nawet gleby torfowe. Dobrze rośnie również na dobrych lżejszych, ale tylko w rejonach o dużej ilości opadów lub przy regularnym nawadnianiu. Odczyn gleby powinien być 6,5 - 7. Na glebach lżejszych,…
    Czytaj dalej...